Donald Trump i Grenlandia. Słowa prezydenta USA wywołują niepokój w Europie

Prezydent USA Donald Trump najnowszymi wypowiedziami i działaniami administracji znów skierował światową uwagę na Grenlandię — ogromną, strategiczną wyspę w Arktyce. Choć temat był znany już wcześniej, teraz przybrał nowy obrót: rozmowy amerykańskiej administracji koncentrują się przede wszystkim na kupnie Grenlandii, a nie jej militarnym zajęciu, chociaż opcje siłowe nadal nie są całkowicie wykluczone.

Plan zakupu Grenlandii – co mówi administracja USA

Sekretarz stanu Marco Rubio zapewnił kongresmenów, że Donald Trump planuje kupić Grenlandię od Danii, zamiast przeprowadzać jej inwazję. Prezydent USA poprosił doradców o przygotowanie aktualnego planu pozyskania terytorium, koncentrując się przede wszystkim na dyplomatycznych i negocjacyjnych opcjach.

Administracja rozważa jednak różne scenariusze, w tym – jak powiedziała rzeczniczka Białego Domu – „szereg opcji”, które obejmują także wykluczenie sił zbrojnych jako możliwości. Trump podkreśla, że interes narodowy i bezpieczeństwo USA są dla niego priorytetami w Arktyce.

Reakcje Danii, Grenlandii i Europy

Plany USA spotkały się z szybką reakcją Danii i władz Grenlandii. Premierzy obu krajów stanowczo powtarzają, że Grenlandia nie jest na sprzedaż i że o przyszłości wyspy powinny decydować jej mieszkańcy i Duńczycy. Europejscy politycy, w tym przedstawiciele NATO i państw członkowskich UE, również ostrzegają przed próbami zakwestionowania suwerenności terytorialnej Dania–Grenlandia oraz podkreślają, że żaden kraj nie powinien narzucać swojej woli sojusznikowi.

Kontrowersje i napięcia dyplomatyczne

Chociaż forma „kupna” jest mniej agresywna niż sugestie użycia siły, temat wywołał dyplomatyczne napięcie między Waszyngtonem a krajami europejskimi. Niektórzy komentatorzy wskazują, że nawet propozycje negocjacji mogą być postrzegane jako presja wobec sojusznika.

Dania i Grenlandia zaproponowały pilne spotkanie z Marco Rubio, by omówić sprawę i zapewnić, że przyszłość Grenlandii będzie rozstrzygana wyłącznie przez jej mieszkańców.

Dlaczego Grenlandia jest tak ważna?

Grenlandia ma ogromne znaczenie strategiczne i gospodarcze:

• leży w kluczowym miejscu między Ameryką Północną a Europą,

• posiada bogate zasoby naturalne, w tym rzadkie minerały,

• jej położenie ma znaczenie militarne, zwłaszcza dla kontroli Arktyki.

To właśnie te czynniki sprawiają, że Stany Zjednoczone oraz inne potęgi uważają Arktykę za obszar o rosnącym znaczeniu strategicznym.

Co dalej?

Na razie administracja Trumpa podkreśla, że preferuje zakup Grenlandii przez negocjacje, ale napięcie dyplomatyczne i sprzeciw zarówno w Danii, jak i NATO sugerują, że sprawa może jeszcze przybrać różne formy. Debata na temat przyszłości Grenlandii – jej suwerenności i roli w międzynarodowej polityce – z dużym prawdopodobieństwem będzie się nasilać

Agnieszka Chabuda

Zobacz pełny biogram