Po przeprowadzonym przez Stany Zjednoczone ataku na irańskie instalacje nuklearne, napięcie na Bliskim Wschodzie osiągnęło poziom krytyczny.

Iran grozi odwetem, a jego parlament zatwierdził w niedzielę zamknięcie cieśniny Ormuz – kluczowego szlaku morskiego dla światowego transportu ropy i gazu. Stany Zjednoczone odpowiedziały ostrym apelem do Chin: powstrzymajcie Iran, zanim będzie za późno.

Co wydarzyło się w ciągu ostatnich 48 godzin?

W sobotę wieczorem amerykańskie siły powietrzne przeprowadziły precyzyjny atak na trzy główne obiekty jądrowe w Iranie – w Fordow, Natanz i Isfahanie. Operacja, nazwana „Midnight Hammer”, była odpowiedzią na doniesienia o przyspieszeniu irańskiego programu nuklearnego. Pentagon określił uderzenia jako „ograniczone, ale skuteczne”.

W niedzielę parlament Iranu zatwierdził zamknięcie cieśniny Ormuz dla międzynarodowego ruchu morskiego, co według władz w Teheranie ma być formą „prawnego odwetu” za amerykański atak. Decyzja ta natychmiast wywołała alarm w stolicach państw zachodnich i na rynkach surowców.

Dlaczego cieśnina Ormuz jest kluczowa?

Cieśnina Ormuz to najważniejszy punkt tranzytowy dla światowego handlu ropą naftową. Przez jej wąski przesmyk każdego dnia przepływa około 17 milionów baryłek ropy, co stanowi około 20 procent globalnego zapotrzebowania. Każda próba zablokowania tej drogi może wywołać nie tylko wzrost cen surowców, ale i poważny kryzys gospodarczy w skali międzynarodowej.

Eksperci zwracają uwagę, że Iran dysponuje zarówno siłami morskimi, jak i zdolnościami rakietowymi, które teoretycznie pozwalają na zablokowanie cieśniny. Jednocześnie państwa Zatoki Perskiej i USA posiadają w regionie znaczącą obecność wojskową, gotową do reakcji.

USA zwracają się do Chin: „Zatrzymajcie Iran”

W obliczu eskalacji, administracja USA wezwała Chiny  najważniejszego partnera gospodarczego Iranu  do pilnego nacisku dyplomatycznego. Waszyngton argumentuje, że to właśnie Pekin ma dziś realną siłę oddziaływania na decyzje władz w Teheranie.

„Chiny mają środki, by wpłynąć na Iran. Zamknięcie Ormuzu zaszkodzi również im – nie tylko Zachodowi” – powiedział przedstawiciel Rady Bezpieczeństwa Narodowego USA w rozmowie z dziennikarzami.

Pekin nie skomentował jeszcze oficjalnie tych żądań, jednak źródła dyplomatyczne potwierdzają, że rozmowy prowadzone są na najwyższym szczeblu.

Co dalej? Trzy możliwe scenariusze

1. Iran realizuje groźbę i fizycznie zamyka cieśninę Ormuz. Reakcja USA i ich sojuszników może obejmować działania militarne i interwencję morską. Ceny ropy szybują w górę, giełdy reagują paniką.

2. Chiny wykorzystują swój wpływ i przekonują Iran do wycofania się z decyzji. Świat odetchnie z ulgą, ale sytuacja pozostaje niestabilna.

3. Iran dokonuje ograniczonego odwetu na cele amerykańskie lub izraelskie. Konflikt przekształca się w wojnę regionalną z udziałem państw trzecich, a cieśnina pozostaje pod groźbą blokady.

Świat patrzy na Pekin

W obliczu bezprecedensowego zagrożenia dla globalnego bezpieczeństwa energetycznego i równowagi geopolitycznej, to właśnie Chiny mogą okazać się kluczowym graczem w najbliższych godzinach. Od ich reakcji może zależeć nie tylko przyszłość cieśniny Ormuz, ale i stabilność światowej gospodarki.

Agnieszka Chabuda

Zobacz pełny biogram