Każdego dnia miliony pasażerów przemierzają tunele londyńskiego metra, nie zdając sobie sprawy, że za niektórymi ścianami i zamkniętymi drzwiami kryje się zupełnie inny świat. Opuszczone perony, zapomniane korytarze, stare reklamy i stacje, na których od dziesięcioleci nie zatrzymują się pociągi. Niektóre z tych miejsc służyły jako tajne bunkry podczas II wojny światowej, inne stały się planami filmowymi. Poznaj niezwykłe tajemnice ukryte pod ulicami Londynu.
Londyn ma około 40 zapomnianych stacji metra
Londyńskie metro, znane jako London Underground lub po prostu Tube, rozpoczęło działalność w 1863 roku. To najstarszy system kolei podziemnej na świecie.
Przez ponad 160 lat sieć nieustannie się zmieniała. Powstawały nowe linie, przebudowywano tunele, a niektóre stacje przestawały być potrzebne.
Według archiwalnych materiałów Transport for London w całej sieci znajduje się około 40 zamkniętych, przeniesionych lub nieużywanych stacji.
Część została całkowicie zlikwidowana, ale inne zachowały się w zaskakująco dobrym stanie.
Niektóre wyglądają tak, jakby ostatni pasażer opuścił je zaledwie kilka godzin temu.
Aldwych – stacja, na której zatrzymał się czas
Jedną z najsłynniejszych opuszczonych stacji jest Aldwych, położona niedaleko Strand w centrum Londynu.
Została otwarta w 1907 roku jako Strand i obsługiwała krótkie odgałęzienie linii Piccadilly od stacji Holborn.
Nigdy nie cieszyła się dużą popularnością. Ostatecznie zamknięto ją w 1994 roku, ponieważ koszty modernizacji były zbyt wysokie w stosunku do liczby pasażerów.
Jednak jej historia jest znacznie ciekawsza.
Podczas II wojny światowej Aldwych służyła jako schron przeciwlotniczy. W podziemnych pomieszczeniach przechowywano również bezcenne eksponaty British Museum, chroniąc je przed niemieckimi bombardowaniami.
Dziś można tam zobaczyć oryginalne elementy wyposażenia, stare windy, historyczne kafelki i opuszczone perony.
Stacja wielokrotnie pojawiała się w filmach i serialach, a także w teledysku „Firestarter” zespołu The Prodigy.
Down Street – tajny bunkier Winstona Churchilla
Pod eleganckimi ulicami Mayfair kryje się stacja Down Street, która ma niezwykłą wojenną historię.
Otwarta w 1907 roku, została zamknięta już w 1932 roku z powodu niewielkiego zainteresowania pasażerów.
Jednak podczas II wojny światowej otrzymała zupełnie nowe zadanie.
Jej podziemne pomieszczenia przekształcono w chronione centrum zarządzania brytyjską koleją.
Znajdowały się tam biura, pomieszczenia do pracy, miejsca odpoczynku, a nawet zaplecze gastronomiczne.
Z podziemnego kompleksu korzystał również premier Winston Churchill, który podczas niemieckich nalotów mógł prowadzić tam spotkania w bezpieczniejszych warunkach.
Dziś Down Street pozostaje jednym z najbardziej fascynujących przykładów ukrytej historii Londynu.
Charing Cross – stacja, którą możesz znać z filmów
To jedna z największych niespodzianek londyńskiego metra.
Charing Cross nadal funkcjonuje jako stacja, ale niewielu pasażerów wie, że znajdują się tam opuszczone perony dawnej linii Jubilee.
Zostały zamknięte w 1999 roku, kiedy trasę Jubilee Line zmieniono w związku z rozbudową sieci.
Co ciekawe, perony nie zostały zburzone.
Zamiast tego zaczęto wykorzystywać je do kręcenia filmów i seriali.
To właśnie tam realizowano sceny do filmu „Skyfall” z Jamesem Bondem, a także produkcji związanych z Thorem i Sherlockiem.
Opuszczone perony są tak dobrze zachowane, że filmowcy mogą wykorzystywać je jako realistyczne tło londyńskiego metra bez zakłócania ruchu pasażerskiego.
British Museum – stacja, która zniknęła z mapy
Niedaleko słynnego British Museum znajdowała się kiedyś stacja metra o tej samej nazwie.
Otworzono ją w 1900 roku na dzisiejszej linii Central.
Jednak po przebudowie pobliskiej stacji Holborn dalsze utrzymywanie British Museum przestało mieć sens.
W 1933 roku stację zamknięto.
Przez lata wokół tego miejsca krążyły legendy o duchach i tajemniczych postaciach pojawiających się w tunelach.
Jedna z miejskich opowieści dotyczyła ducha egipskiej mumii, który rzekomo miał nawiedzać opuszczoną stację.
Oczywiście nie ma żadnych wiarygodnych dowodów na takie zjawiska, ale historia doskonale pokazuje, jak opuszczone tunele pobudzają wyobraźnię londyńczyków.
York Road – zapomniana stacja przy King’s Cross
Jeżeli podróżujesz linią Piccadilly między King’s Cross St Pancras a Caledonian Road, przejeżdżasz w pobliżu miejsca, w którym kiedyś funkcjonowała stacja York Road.
Została otwarta w 1906 roku, ale nigdy nie przyciągała wystarczającej liczby pasażerów.
Zamknięto ją w 1932 roku.
Co ciekawe, charakterystyczny budynek stacyjny z czerwonymi kafelkami nadal można zobaczyć przy York Way.
To jeden z przykładów dawnego londyńskiego metra, którego ślady zachowały się na powierzchni.
South Kentish Town – stacja zamknięta przez przypadek?
Historia tej stacji jest wyjątkowo nietypowa.
South Kentish Town została otwarta w 1907 roku, ale już w 1924 roku zamknięto ją podczas strajku w elektrowni zasilającej metro.
Stacja nigdy później nie została ponownie uruchomiona.
Co ciekawe, jej historia zainspirowała pisarza Johna Betjemana do stworzenia opowiadania o pasażerze uwięzionym na opuszczonej stacji.
Dziś budynek dawnej stacji nadal stoi, choć podziemne perony pozostają niedostępne dla zwykłych podróżnych.
Highgate – opuszczona stacja przejęta przez naturę
Nie wszystkie zapomniane stacje znajdują się głęboko pod ziemią.
W północnym Londynie, w okolicach Highgate, istnieją opuszczone perony dawnej naziemnej linii kolejowej.
Pociągi przestały korzystać z tego miejsca w 1970 roku.
Z biegiem lat roślinność zaczęła przejmować nieużywane tory i tunele.
Dziś część tego obszaru stanowi ważne siedlisko nietoperzy.
To niezwykły przykład miejsca, w którym historia transportu spotyka się z londyńską przyrodą.
Czy można zwiedzić opuszczone stacje londyńskiego metra?
Tak, choć nie wszystkie są dostępne dla zwiedzających.
London Transport Museum organizuje specjalne wycieczki pod nazwą Hidden London.
Podczas takich wydarzeń można odwiedzić wybrane nieczynne stacje, ukryte tunele i pomieszczenia techniczne, do których na co dzień pasażerowie nie mają dostępu.
Wśród miejsc objętych programem znajdują się między innymi Aldwych, nieużywane perony Charing Cross oraz historyczne przestrzenie innych stacji.
Zwiedzanie odbywa się z przewodnikiem, w określonych terminach i po wcześniejszej rezerwacji.
Samodzielne wchodzenie do zamkniętych tuneli i opuszczonych części metra jest zabronione i może być niebezpieczne.
Pod Londynem istnieje drugi, zapomniany świat
Londyńskie metro to znacznie więcej niż mapa kolorowych linii i setki pociągów przewożących pasażerów każdego dnia.
Pod ulicami brytyjskiej stolicy zachowały się miejsca, które pamiętają czasy dwóch wojen światowych, początki elektrycznej kolei i wydarzenia sprzed ponad stu lat.
Niektóre stacje zamknięto z powodów ekonomicznych, inne zastąpiono nowoczesnymi przystankami.
Jednak ich historie wciąż żyją, ukryte za zamkniętymi drzwiami i ścianami tuneli.
Następnym razem, kiedy będziesz podróżować londyńskim metrem, pomyśl, że być może zaledwie kilka metrów od Twojego wagonu znajduje się opuszczony peron, na którym od kilkudziesięciu lat nie zatrzymał się żaden pociąg.
