Zwolnienia lekarskie w Anglii: od lipca ruszają ważne zmiany. Nie każdy będzie musiał iść do GP

Od lipca w Anglii ruszają pilotażowe zmiany w systemie zwolnień lekarskich, znanych jako fit notes lub potocznie sick notes. Nowe rozwiązania mają odciążyć lekarzy rodzinnych GP i sprawić, że osoby chore szybciej otrzymają odpowiednie wsparcie w powrocie do pracy.

Warto jednak podkreślić jedną rzecz: nie jest to jeszcze zmiana dla całej Anglii. Na razie rząd uruchamia pilotaż w wybranych rejonach, a jego wyniki mają pomóc w przygotowaniu szerszej reformy systemu.

Co się zmieni w zwolnieniach lekarskich?

Obecnie wiele osób, które potrzebują zwolnienia z pracy z powodu choroby, kontaktuje się z GP. Rząd Wielkiej Brytanii wskazuje jednak, że system fit notes jest przeciążony i często nie pomaga pacjentowi w realnym powrocie do pracy.

Według informacji opublikowanych przez GOV.UK, każdego roku wystawianych jest około 11 milionów fit notes, a ponad 9 na 10 z nich wskazuje, że dana osoba jest „not fit for work”, czyli niezdolna do pracy. Nowe pilotaże mają sprawdzić, czy zamiast samego wystawiania zwolnienia pacjent może otrzymać bardziej praktyczne wsparcie, np. rozmowę o dostosowaniu obowiązków, godzin pracy czy warunków zatrudnienia.

Nie każdy pacjent będzie musiał iść do GP

Najważniejsza zmiana polega na tym, że w części testowanych modeli pacjent nie będzie musiał najpierw otrzymać fit note od GP. Zamiast tego może zostać skierowany do osobnej usługi wsparcia, w której pracować będą specjaliści kliniczni i niekliniczni, m.in. osoby zajmujące się zdrowiem, pracą i powrotem do aktywności zawodowej.

Pilotaże mają ruszyć w czterech obszarach Anglii:

Birmingham and Solihull – GP wystawi pierwszy fit note tam, gdzie będzie to potrzebne, a pacjent zostanie skierowany do dodatkowego wsparcia.

Coventry and Warwickshire – GP wystawi pierwszy fit note, ale pacjent może trafić do zespołu klinicznego i nieklinicznego.

Cornwall and the Isles of Scilly – GP może skierować pacjenta bezpośrednio do usługi wsparcia, bez wystawiania pierwszego fit note.

Lancashire and South Cumbria – pacjenci mogą zostać skierowani do zespołu wsparcia bez pierwszego fit note od GP.

Czy to oznacza koniec zwolnień lekarskich?

Nie. Na ten moment nie oznacza to całkowitego końca zwolnień lekarskich. To pilotaż, który ma sprawdzić, jak nowy system działa w praktyce.

Rząd zapowiada, że testy obejmą nawet 100 tysięcy wizyt i mogą potrwać do roku. Dopiero po analizie wyników mają zostać przygotowane dalsze zmiany prawne.

Kto może wystawić fit note?

Wiele osób nadal myśli, że zwolnienie lekarskie w Anglii może wystawić wyłącznie GP. To nieprawda.

Już od 2022 roku fit note może wystawić nie tylko lekarz rodzinny lub lekarz szpitalny, ale także:

• registered nurse,
• occupational therapist,
• pharmacist,
• physiotherapist.

Warunek jest taki, że dana osoba musi ocenić stan zdrowia pacjenta i uznać, że zwolnienie jest potrzebne.

Kiedy nie trzeba mieć zwolnienia?

Jeśli pracownik choruje 7 dni lub krócej, zwykle nie potrzebuje fit note. W takiej sytuacji obowiązuje tzw. self-certification, czyli samodzielne potwierdzenie choroby u pracodawcy.

Fit note jest wymagany dopiero wtedy, gdy choroba trwa dłużej niż 7 dni z rzędu, wliczając weekendy i dni wolne.

Co to oznacza dla Polaków w Anglii?

Dla wielu osób pracujących w Anglii zmiany mogą oznaczać mniej formalności i szybszy dostęp do pomocy. Zamiast czekać wyłącznie na wizytę u GP, część pacjentów w pilotażowych rejonach może trafić do innego zespołu, który pomoże ocenić sytuację zdrowotną i zawodową.

W praktyce może chodzić nie tylko o samo zwolnienie, ale też o ustalenie, czy pracownik może wrócić do pracy na innych zasadach, np. na krótsze godziny, z lżejszymi obowiązkami albo przy dodatkowym wsparciu ze strony pracodawcy.

Ważne: to nie jest zmiana dla całego kraju od jednego dnia

Choć w mediach pojawiają się hasła o „wielkich zmianach od 1 lipca”, trzeba zachować ostrożność. Oficjalne informacje mówią o pilotażach ruszających od lipca, ale nie oznacza to, że od razu każdy pacjent w Anglii będzie korzystał z nowego systemu.

Na razie zmiany dotyczą wybranych miejsc i wybranych modeli działania. Dla większości osób podstawowe zasady pozostają takie same: przy chorobie do 7 dni wystarcza self-certification, a po dłuższej nieobecności może być potrzebny fit note.

Zwolnienia lekarskie w Anglii

Od lipca w Anglii ruszają pilotażowe zmiany w systemie zwolnień lekarskich. Celem reformy jest odciążenie GP i zapewnienie pacjentom lepszego wsparcia w powrocie do pracy. Niektórzy pacjenci w wybranych rejonach nie będą musieli najpierw iść do GP po fit note, ale zostaną skierowani do specjalnego zespołu wsparcia.

Nie jest to jednak jeszcze ogólnokrajowa reforma dla wszystkich. Osoby pracujące w Anglii powinny nadal sprawdzać zasady u swojego pracodawcy i pamiętać, że przy chorobie trwającej 7 dni lub krócej zazwyczaj wystarczy self-certification.